Bir kaza, hatalı bir tıbbi müdahale, kişilik haklarına saldırı ya da yerine getirilmeyen bir sözleşme; hepsinin ortak sonucu, zarara uğrayan kişinin bu zararın giderilmesini isteyebilmesidir. Bayrampaşa tazminat avukatı desteği arayanlar için bu sayfada 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun tazminata ilişkin temel kurallarını, talep edilebilecek kalemleri ve sürelerin nasıl işlediğini açıklıyoruz. TB Hukuk Bürosu, zararın belgelenmesinden sigorta başvurusuna, arabuluculuktan davaya kadar tazminat sürecini takip eder ve vekâlet üstlenir.
Tazminat sorumluluğu hangi hâllerde doğar?
Tazminat borcunun üç temel kaynağı vardır. İlki haksız fiildir: Kusurlu ve hukuka aykırı bir davranışla başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. İkincisi sözleşmeye aykırılıktır: Borcunu hiç veya gereği gibi yerine getirmeyen taraf, kusursuz olduğunu ispat etmedikçe karşı tarafın zararını karşılar. Üçüncüsü kusursuz sorumluluk hâlleridir: Kanun bazı kişileri kusurları aranmaksızın sorumlu tutar. Çalışanının verdiği zarardan işveren, yapının bakım eksikliğinden yapı maliki, hayvanın verdiği zarardan hayvan bulunduran, motorlu aracın işletilmesinden doğan zarardan işleten bu kapsamda sorumlu olabilir.
Hangi kaynağa dayanılırsa dayanılsın bazı unsurlar ortaktır: Ortada bir zarar bulunmalı, bu zarar ile sorumlu tutulan kişinin davranışı veya faaliyet alanı arasında uygun nedensellik bağı kurulabilmelidir.
Maddi ve manevi tazminat kalemleri
Talep edilebilecek kalemler olayın türüne göre değişir. Bedensel zarar ve ölüm hâllerinde kanun kalemleri ayrıca saymıştır:
- Tedavi giderleri: Hastane, ilaç, rehabilitasyon, protez ve yol masrafları.
- Kazanç kaybı: İyileşme sürecinde çalışılamayan döneme ilişkin gelir kaybı.
- Çalışma gücünün azalması veya yitirilmesi: Kalıcı maluliyet nedeniyle gelecekte uğranılacak kayıp.
- Ekonomik geleceğin sarsılması: Meslekte ilerleme olanağının kaybı gibi zararlar.
- Bakıcı gideri: Sürekli bakıma ihtiyaç duyulan durumlarda.
- Destekten yoksun kalma tazminatı: Ölenin sağlığında fiilen veya ileride destek olacağı kişilerin bu destekten mahrum kalması.
- Cenaze giderleri ile ölüm hemen gerçekleşmemişse tedavi masrafları.
- Manevi tazminat: Bedensel bütünlüğün ihlalinde zarar görenin; ağır bedensel zarar ve ölüm hâlinde yakınlarının duyduğu acı ve elemin karşılığı.
Eşya zararlarında onarım bedeli, değer kaybı ve kullanamama nedeniyle doğan zararlar; sözleşmeye aykırılıkta ise uğranılan fiilî zarar ile yoksun kalınan kâr gündeme gelir. Kişilik hakkının ihlalinde, örneğin şeref ve itibara saldırıda, manevi tazminatın yanında saldırının durdurulması ve kararın yayımlanması da istenebilir.
Zararın ispatı ve hesaplanması
Zararı ve sorumlunun kusurunu ispat yükü kural olarak zarar görendedir. Bu nedenle olayın hemen ardından toplanan belgeler, yani tutanaklar, sağlık raporları, fotoğraflar, tanık bilgileri ve harcama makbuzları davanın temelini oluşturur. Bedensel zararlarda maluliyet oranı sağlık kurulu raporuyla, kusur dağılımı konunun gerektirdiği bilirkişi incelemesiyle, tazminat tutarı ise yaş, gelir ve muhtemel yaşam süresi gibi verilere dayanan aktüerya hesabıyla belirlenir.
Zarar görenin de olayda kusuru varsa veya zararın artmasına katkıda bulunmuşsa hâkim tazminattan indirim yapabilir. Zararın tutarı dava açılırken tam olarak belirlenemiyorsa 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'ndaki belirsiz alacak davası yoluna başvurulabilir; bu yolda talep, bilirkişi raporundan sonra artırılır. Manevi tazminatın miktarını ise hâkim, olayın özelliklerini ve tarafların durumunu gözeterek takdir eder.
Bayrampaşa tazminat avukatı hangi olaylarda sürece dahil olur?
Tazminat talepleri hayatın hemen her alanından doğabilir. TB Hukuk Bürosu'nun vekâlet üstlendiği başlıca dosya türleri şunlardır: yaralanmalı ve ölümlü trafik kazaları, iş kazaları ve meslek hastalıkları, hekim ve hastane sorumluluğu, kişilik haklarının basın veya sosyal medya yoluyla ihlali, haksız ihtiyati tedbir ve haciz, yapı ve inşaat kaynaklı zararlar ile sözleşmenin ihlali.
Bu olayların birçoğunda zarar veren kişinin yanında bir sigorta şirketi veya kamu kurumu da muhatap olur ve her biri için başvuru usulü farklıdır. Araç kazalarına özgü kurallar trafik kazası sayfamızda, işverenin sorumluluğu ve Sosyal Güvenlik Kurumu süreçleri iş kazası sayfamızda ayrıca anlatılmıştır. Bayrampaşa tazminat avukatı desteğiyle yürütülen bir dosyada ilk iş, sorumluların tamamının ve başvurulacak mercilerin doğru belirlenmesidir.
Zamanaşımı ve görevli mahkeme
Haksız fiilden doğan tazminat istemi, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten itibaren iki yıl, her hâlde fiilin işlendiği tarihten itibaren on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. Fiil aynı zamanda ceza kanunlarının daha uzun bir zamanaşımı öngördüğü bir suç oluşturuyorsa bu uzun süre uygulanır. Sözleşmeden doğan alacaklarda kanunda aksine hüküm yoksa on yıllık genel zamanaşımı geçerlidir; ancak kanun birçok sözleşme türü için daha kısa süreler öngörmüştür.
Görevli mahkeme, uyuşmazlığın niteliğine göre değişir. Genel görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesidir; iş kazalarında iş mahkemesi, tüketici işlemlerinde tüketici mahkemesi, ticari nitelikteki davalarda asliye ticaret mahkemesi görevlidir. Zarar bir kamu hizmetinin yürütülmesinden doğmuşsa idareye başvuru yapıldıktan sonra idari yargıda tam yargı davası açılır. Bazı dava türlerinde arabuluculuk veya sigortacıya yazılı başvuru, dava açmanın ön koşuludur.
SÜREÇ NASIL İLERLER?
Tazminat Hukuku dosyalarında izlenen adımlar
Olayın ve zararın belgelenmesi
Tutanaklar, sağlık raporları, gider belgeleri ve tanık bilgileri toplanır; sorumlu kişi ve kurumlar belirlenir.
Ön hesaplama ve yol seçimi
Talep edilebilecek kalemler ve yaklaşık kapsamı değerlendirilir; başvurulacak merci ve süreler tespit edilir.
Başvuru ve uzlaşma görüşmeleri
Sigorta şirketine, ilgili kuruma veya karşı tarafa yazılı başvuru yapılır. Zorunlu olan hâllerde arabuluculuk aşaması tamamlanır.
Dava ve tahsil
Sonuç alınamazsa dava açılır; bilirkişi ve rapor aşamaları takip edilir, kesinleşen karar icra yoluyla tahsil edilir.
İLK GÖRÜŞMEYE GETİRİLECEK BELGELER
Elinizde olanlar yeterlidir; eksikler birlikte tamamlanır.
- Olaya ilişkin tutanaklar (kaza tespit tutanağı, iş kazası bildirimi, olay yeri tutanağı)
- Hastane kayıtları, epikriz ve sağlık kurulu raporları
- Tedavi, ilaç ve bakım giderlerine ait fatura ve makbuzlar
- Gelir durumunu gösteren belgeler (bordro, SGK hizmet dökümü, vergi kaydı)
- Varsa soruşturma veya ceza dosyasına ilişkin evrak
- Sigorta poliçeleri ve sigorta şirketiyle yapılan yazışmalar
- Fotoğraf, video kaydı ve tanıkların iletişim bilgileri
BÜRODAKİ AVUKATLAR
TB Hukuk Bürosu, Bayrampaşa
TAZMİNAT HUKUKU HAKKINDA SIK SORULANLAR
Genel bilgilendirme; somut durumunuz için görüşme gerekir.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki mütalaa niteliği taşımaz. Ayrıntı için hukuki uyarı sayfasına bakın.